GIBY

Wieś Giby dawniej nosiła nazwę Heret tak jak i pobliskie jezioro. Pierwsza wzmianka o jej istnieniu pochodzi z 1594 roku. Osada została założona przez osoczników, którzy zajmowali się opieką nad puszczą królewską (chronili zwierzynę łowną, ścigali nielegalne wyręby lasów oraz wywóz płodów leśnych). W niedługim czasie wieś stała się największą w okolicy wsią osocką. Na początku XVII wieku był tu młyn i karczma, oraz od 1640 roku rudnia Milewskich. Kilka kilometrów na północ od Gib znajduje się nadleśnictwo Pomorze, które było od połowy XVI wieku siedzibą nadleśniczych przełomskich i stanowiło centrum zarządzania Puszczą.

Na samym obrzeżu Gib, przy drodze w kierunku Sejn jest ustawiony pomnik - głazowisko dla uczczenia ofiar obławy lipcowej, dokonanej w 1945 roku przez NKWD. Jego projekt wykonał wybitny twórca Andrzej Strumiłło, który w latach osiemdziesiątych osiadł w Maćkowej Rudzie. Każdy kamieńinstalacji symbolizuje jedną ofiarę tej zbrodni. 
Przyczyną dla której pomnik ten zanalazł tu swoje miejsce jest odnalezienie cmentarzyka w 1987 r., w którym - domniemywano- zostały pochowane zwłoki ofiar obławy. Niestety, badania tego nie potwierdziły. Były to tylko mogiły zmarłych w pobliskim polowym szpitalu Niemców. Prawdziwych mogił tamtej zbrodni nie odnaleziono do tej pory i los aresztowanych prawie 600 osób nie został wyjaśniony.

Kościół pod wezwaniem św. Anny, został przeniesiony ze wsi Pogorzelec w 1982 r. Była to molenna staroobrzędowców, zbudowana w 1913 r., a po ich rozproszeniu w latach 1940-1945, zaniedbana i zdewastowana.
Wnętrze kościółka zostało zaaranżowane przez znanego artystę z Smolan - Jerzego Śrzednickiego. Szczegónie zwraca uwagę piękna droga krzyżowa - w postaci płaskorzeźb, oraz tradycyjne "puszczańskie" ozdobienie wnętrza porożem zwierząt.

Informacje zaczerpnięto z :

• S.Maciejewski "Po ziemi Suwalskiej"
• S.Maciejewski "Szlakami Północnej Suwalszczyzny"
• I.W. Baturowie "Po ziemi Augustowskiej"
• W.Batura "Szlakami Południowej Suwalszczyzny"
• J.Bacewicz "Podstawy wiedzy regionalnej ziemia suwalska"